Oto Lastik Deyip Geçmeyin: Tekerleğin Tarihçesi

Oto Lastik Deyip Geçmeyin: Tekerleğin Tarihçesi

Merkezde bulunan bir eksenin etrafında dönen basit alete tekerlek diyoruz. Kulağa çok basit gelen bu tanıma karşın tekerlek, başta ulaşım olmak üzere önce tarım, sonra da endüstri devrimlerini sırtında taşıyarak insanlık tarihinde çok büyük bir rol üstlenmiş durumda. Basit bir forma sahip olmasına rağmen tarımdan sanayiye birçok alanda ilerlememize destek olan tekerleğin tarihini sizin için yazdık.

Tekerlek Ne Zaman Bulundu?


Bugün kış lastiği, yaz lastiği, performans lastiği gibi farklı kullanımlar için ürettiğimiz ve her geçen gün daha çok geliştirdiğimiz oto lastiklerin icadına kadar olan süreç oldukça merak uyandırıcı. Tam tarih verilemese de ilk tekerlek çiziminin, M.Ö. 2000’li yıllara tarihlenen Sümer tabletlerinde yer aldığı düşünülüyor.

Tekerleği Kim Buldu?


Tekerleğin icadını pek çok araştırmacı, çocukların oyunlarına bağlıyor. Muhtemelen çocuklar, tekerlek formundaki ağaç silindirlerle oynarken çok eğlendiler. İçindeki çocuk ruhunu kaybetmemiş bir mucit de bu silindirleri, bazı yükleri kolayca taşımak üzere nasıl kullanabileceğini düşünmeye başladı ve bugünlere geldik. Ancak ilk forma nasıl ulaşıldığı ya da “tasarım aşamasında” hangi yöntemlerin tercih edildiği ile ilgili geniş bir bilgiye sahip değiliz.

Tekerleğin Ulaşım İçin Kullanılması


Tarihte ilk kez tekerlek ile atların çektiği arabaların Mezopotamya’da birleştirildiği düşünülüyor. Yaklaşık 4 bin yıllık bir görselde rastlanan iki tekerlekli araç, zaman içinde dört tekerlekle kullanılabilen bir yapıya dönüşmüş ve bugünkü arabalara giden yol açılmış.

Tahta Tekerlekten Kauçuk Lastiklere


Ahşap ve görece sert materyaller ile üretilen tekerlekler çok uzun yıllar kullanılmaya devam etti. Hatta üretilen ilk otomobillerin bile tekerleklerinde tahta gibi malzemeler kullanılmıştı. Ancak kısa süre sonra ilk olarak tamamı kauçuktan imal edilen lastikler kullanılmaya başlandı. Sadece kauçuktan üretilen lastikler günümüzde havasız lastik olarak adlandırılıyor. Havasız lastikler günümüzde daha çok askeri ve sanayi alanında özel noktalarda tercih ediliyor.

Havasız lastiklerin diğer araçlarda istenen verimliliği sunmaması nedeniyle ilerleyen süreçte içerisine hava doldurulabilen lastikler geliştirildi. Günümüzde otomobil ve motosiklet gibi birçok araçta, içerisine hava doldurulabilen lastikler kullanılıyor.

Oto Lastik Teknolojisi Neden Çok Önemli?

Bugün çok sevdiğimiz otomobiller, heyecanla izlediğimiz ve çok güçlü bir sektör haline gelen motor sporları yarışları, hayatı kolaylaştıran lojistik teknolojisi, uzakları yakın kılan hızlı ulaşım, varlığını tekerleğin icadına ve tekerleğin de motor gücünü yüklenen oto lastiğe dönüşmesine borçlu. Oto lastik -başka bir deyişle hava doldurulup basınçtan yardım alan kauçuk lastik- teknolojisinin gelişmesi pek çok konuda hayatı kolaylaştıran mekanik bir buluş olarak kabul edilebilir. Ancak yanlış kullanılmaları durumunda da ciddi tehlikelere yol açabilirler. Örneğin kış lastiği yerine yaz lastiği takılması durumunda araç kayar ya da lastik seçimi düzgün yapılmadığı zaman daha hızlı yıpranma yaşanacağı için lastikler ideal süreden daha önce değiştirilir.