Türkiye'nin İlk Kadın Otomobil Yarışçısı: Samiye Cahid Morkaya

Türkiye'nin İlk Kadın Otomobil Yarışçısı: Samiye Cahid Morkaya

Kaynak

Günümüzde yarış tutkunlarının heyecanla takip ettiği rallilerde kadın-erkek birçok pilot kıyasıya bir rekabetin içinde zafere ulaşmaya çalışıyor. Değişen ve gelişen teknolojilerle birlikte arabalar artık daha hızlı, daha teknolojik, daha güvenli ve daha akıllı. Pilotlar da daha iyi eğitimden geçiyor, daha çok test sürüşü yapıyor, daha profesyonel yaşıyor. Bunlar da heyecanın ve tutkunun daima zirvede kalmasını sağlıyor.

Dünyanın hemen bütün ülkelerinde çok sayıda otomobil yarışı görmek mümkün. Hatta bazıları dünya çapında popüler. Tabii burada erkek pilotların ağırlıkta olduğu bir gerçek. Ancak zaman zaman kadın pilotlar da ön plana çıkmayı başarıyor. İlk olarak 1927 yılında otomobil yarışlarının düzenlendiği Türkiye’de de erkek pilotların hakimiyetini görmek mümkün. İstanbul Veliefendi arazisinde düzenlenen Türkiye’nin ilk otomobil yarışını kazanan Suphi ve Ziya Bey’den oluşan ekip, ilerleyen yıllarda da başarısını sürdürür. Ancak Osmanlı’ya ve İstanbul’a ilk kez 1800’lü yılların son çeyreğinde gelen otomobillere erkekler kadar birçok kadın da hayran kalır. Hatta bazıları erkeklerin birçoğundan önce direksiyon başına da geçer. Bunlardan biri olan Samiye Cahid Hanım (Morkaya) da otomobil tutkusunu bir adım öteye taşıyarak yarışlara katılmaya başlar.

Otomobiller Sokakları Sarmaya Başlıyor


İstanbul yolları her ne kadar otomobiller için konforlu olmasa da bu yeni modaya insanlar hızlıca uymaya başlayınca artan araç sayısı kadar sürücüye de ihtiyaç duyulur. Bunu sağlamak için de sürücü yetiştiren ve ehliyet veren kurumlar ortaya çıkar. Bunlardan birinin üyesi olan Samiye Cahid Hanım’ın, ilk kez 1922’de direksiyon başına geçtiği biliniyor. Üstelik bununla da yetinmeyip Türkiye Turing Klüp (Türk Seyyahin Cemiyeti) üyesi de olan Samiye Hanım, otomobil tutkusunu bir adım öteye taşımış.

Türkiye’nin ilk ehliyetli kadın şoförü olan Samiye Cahid Hanım, dönemin ünlü gazeteci-yazarı Burhan Cahid Morkaya ile evli ve oldukça zengin. Buick, Cadillac, Fiat, Nash ve Ford gibi dönemin birçok iyi otomobiline sahip olur. Bir zaman sonra otomobil tutkusu ilerleyen Samiye Hanım, üyesi olduğu Türkiye Turing Klüp tarafından düzenlenen otomobil yarışlarına katılmaya başlar. Yani Türkiye’nin ilk kadın otomobil yarışçısı olma unvanını elde eder.

Otomobil Yarışlarında Bir İlk!


samiye-cahid-morkaya-kimdir
Kaynak

1930 ve 1931 yıllarında düzenlenen yarışlarda dereceye girmeyi başaran ilk Türk kadın rallici, bu başarısını sonraki yıl bir adım öteye taşır. İstanbul’da İstinye ile Zincirlikuyu arasındaki yaklaşık 10 km’lik parkurda düzenlenecek yarış için başvuran Samiye Hanım, yarışa başka hiç kadın sürücü başvurmadığı için erkeklerle birlikte yarışmayı talep eder ve düzenleme komitesi tarafından bu istek kabul edilir. Ardından yarışa dahil olur ve 1932 yılının birincisi olmayı başarır. Yarışı kazanmasının ardından birincilik kupasını da İstanbul Valisi’nin elinden alan Samiye Hanım, gazetelere röportaj verip meşhur bile olur. Ancak bu başarıya gölge düşürecek bir durum da yaşanır.

Yarışta ikinci olan Vehbi Bey, sonuca itiraz eder ve yarışın iptal edilmesini ister. Gerekçe olarak da birinci olan yarışçının bir kadın olmasını gösterir. Mahkemeye taşınan itiraz nedeniyle gündem bir süre meşgul olur. Sonunda Sultanahmet Sulh Hukuk Mahkemesi, “Bir kadın da otomobil yarışlarına katılıp kazanabilir.” şeklinde bir karar verir ve Samiye Cahid Hanım’ın birinciliğini tesciller.

Aynı Yol, Farklı Son


Ertesi yıl, yani 1933’te yine Turing’in düzenlediği otomobil yarışlarını kazanmayı başaran Samiye Cahid Hanım, 1934’teki yarışlarda ise talihsiz bir olay yaşar. Aynı parkurda kaza yapan pilotun Ford marka arabası attığı taklalar nedeniyle paramparça olur. Ağır yaralı olarak hastaneye kaldırılan Samiye Hanım, birçok ameliyattan geçirilse de kazada parçalanan sol kolunu bir daha kullanamaz. Yani Türkiye’nin ilk kadın otomobil yarışçısı, bir daha otomobil yarışlarına katılamaz. Ancak hayata gözlerini yumduğu 1972 yılına kadar araba kullanmaya devam eder.