Engelliler İçin Otomobil Satın Alma Rehberi

Engelliler İçin Otomobil Satın Alma Rehberi

Engelliler için devlet birçok yasal düzenleme yapıyor. Bu düzenlemeler de engellilerin hayat standartlarını yükseltmeyi ve hayatlarını daha rahat sürdürmelerini sağlamayı hedefliyor. Engellilerin akıp giden hayat içerisinde daha rahat var olabilmesi için devletimizin yaptığı düzenlemelerin başında ise ÖTV’siz otomobil alabilmek geliyor. Engellilerin bu konuda sık sık karşılaştığı soruları ve cevaplarını beraber inceleyelim.

Kimler ÖTV’siz Otomobil Alabilir?



kimler-otvsiz-otomobil-alabilir

Türkiye’de çevrede görünürlükleri yüksek olmasa bile toplumumuzun %6’sının engelli bireylerden oluştuğu tahmin ediliyor. Bunların birçoğu şeker gibi süreğen hastalık grubuna giriyor. Ancak süreğen hastalık sahipleri birden fazla hastalık bir arada olmadığı sürece Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) indiriminden yararlanamıyor.

%40 ile %90 arası engeliniz bulunuyorsa biraz daha farklı bir prosedür izliyorsunuz. Araç satın alabilmek için özel tertibatın engel durumunuza uygun olarak düzenlendiğine dair teknik belgenin noter onaylı kopyası, engel raporunuz ve aracınızı aldığınız yerde doldurulacak ÖTV beyannamesini düzenlemeniz gerekiyor. Unutmadan; ÖTV indirimi ile alınan aracı, indirime hak kazanan kişi dışında birinin kullanması yasaktır.

%90 ve üstü engelliler ise “ağır engelli” statüsünde değerlendiriliyor. Eğer ağır engelli ibaresine sahip sağlık kurulu raporu sahibiyseniz ÖTV ödemeden otomobil sahibi olabiliyorsunuz. Aracı engelinize uygun tertibatla donatarak kullanabilirsiniz. Eğer engel türünüz görme gibi aracı kullanmanıza mani olan bir durumsa sizin yerinize seçeceğiniz kişiler aracınızı kullanır. Bunun için aracınızı satın alırken sizin yerinize 3. dereceye kadar yakın akrabalarınız ya da sigortalı olarak yanınızda çalışan şoförünüzün adını kendi isminize ek olarak ruhsata kaydettirmelisiniz. İspatlanabilecek acil durumlar dışında ruhsatta adı yazmayanlar dışında birileri tarafından aracın kullanılması, yasal olarak sorun yaratabiliyor. Burada araç alımında iki farklı duruma göre satın alma işlemi değişiklik gösteriyor.

Aracı engelli adına bir yakını ya da şoforü kullanacaksa bazı özel durumlar dışında engel durumunu gösteren sağlık kurulu raporu ile ÖTV beyannamesi düzenlenmesi yeterli oluyor. Eğer indirimden faydalanan engelli bireyin araca binebilmesi için rampa gibi bir tertibat gerekiyorsa gerekli düzenlemenin yapıldığına dair teknik belgenin noter onaylı kopyasını ek olarak satın alma işleminde bulundurmanız gerekiyor. “Ağır engelli” statüsü ile araç alıp kendi ehliyeti ile kullanacak kişilerinse engelli raporu ve araçta yapılan teknik düzenlemeye dair teknik belgenin noter onaylı kopyası ile ÖTV beyannamesi doldurması gerekiyor.

vergisiz-engelli-otomobili-nasil-alinir

Bunları Not Edin, İhtiyacınız Olacak!



Engellilere sağlanan haklardan yararlanabilmek için öncelikle engelli raporu sahibi olmanız gerekiyor. Engelli raporu sadece yetkili kamu hastanelerinin sağlık kurulları tarafından verilebiliyor. Raporda, “motorlu taşıt kullanabilir” ibaresi yer almıyorsa ehliyet alamazsınız. Geçmişte engellilere özel H sınıfı ehliyetler bulunuyordu. Yeni düzenleme ile bu sınıf kaldırıldı. Ancak 01.01.2016 tarihinden önce H sınıfı ehliyet aldıysanız bununla ÖTV indiriminden yararlanmanız mümkün. 01.01.2016 tarihinden sonra alanlar ise ehliyet sınıfına ek olarak taşıtta bulunması gereken tertibat belirtilmelidir.

Ehliyeti almak için sağlık raporu aldıktan sonra sıra, engellilere özel ehliyet için başvuru ve ehliyet sınavına girmeniz gerekir. Yazılı sınavı başarıyla geçtikten sonra direksiyon sınavına kendinize uygun dizayn edilmiş özel tertibatlı araçlarda giriyorsunuz. Geçtiğimiz yıllara kadar sol kolunda engel bulunanlara ehliyet verilse dahi ÖTV indirimi uygulanmıyordu. Ancak şu an sadece işitme engelliler, ÖTV indiriminden yararlanamıyorlar. Ancak işitme engellilerin de ehliyet alması mümkün. Araç kullanırken diğer engel gruplarından farklı olarak aracın arka camına görünebilecek şekilde sembol koymaları gerekiyor. Tüm bu şartları sağladıktan sonra geriye aracınızın ücretini ödemeniz kalıyor.
bunlari-not-edin-ihtiyaciniz-olacak Satın alacağınız araç için daha önce motor hacmi üzerinden bir kısıtlama vardı. Binek otomobillerin 1600 cc; ticari taşıtlarınsa 2800 cc hacimden düşük motora sahip olması gerekiyordu. Son yapılan düzenleme ile bu kuralın yerine fiyat sınırı getirildi. Yeni düzenlemeye göre ÖTV’siz araç alma hakkından yararlanmak isteyen engelliler, 2800 cc’den düşük motor hacmine sahip araçları satın alabiliyor. Ancak satın alınacak aracın ÖTV ve hesaplanması gereken diğer tüm vergiler dahil fiyatının 200 bin TL’yi geçmemesi şart. Yani ödemeyecek olsanız bile ÖTV ve diğer vergiler dahil edilince “anahtar teslim” fiyatının 200 bin TL’yi aşmaması gerekiyor. Engelliler, 200 bin TL ve 2800 cc gibi kısıtlamaları karşıladığı sürece pick-up, panelvan, binek otomobil, SUV ya da MPV gibi farklı türlerden araçları satın alabiliyor.

Engelli ÖTV İndirimi Ne Kadar?

ÖTV indirimi, aracın ÖTV tutarı kadardır. Ancak burada dikkat edilmesi gereken bir husus daha bulunur. Araçların fiyatlaması yapılırken ÖTV gibi vergiler, “çıplak fiyat” olarak adlandırılan ilk ücrete eklenir. Bu işlemlerden sonra elde edilen fiyatın Katma Değer Vergisi alınır ve toplanır. Böylece araç satış fiyatına ulaşılır. Örneğin 100.000 TL’lik bir aracın ÖTV oranı %35’tir ve KDV dışı tüm ücretler toplandığı zaman ücreti yaklaşık 140.000 TL olur. Aracın KDV’li fiyatı ise yaklaşık 165.000 TL olur. Araç ÖTV indirimi ile alınırsa 124.000 TL’ye gelir. Kısacası araç alırken toplam fiyatın kalemlerini görmeniz ve KDV’siz haliyle ÖTV tutarını çıkararak hesaplama yapmanız gerekir.

Engelli ÖTV İndirimi ile İlgili Bilinmesi Gerekenler

  • ÖTV indirimi, 5 yılda bir kez uygulanır. Yani 5 sene dolduktan sonra indirimli olarak sıfır kilometre yeni bir araba almanız mümkündür.
  • Aracı satın aldıktan sonra 5 yıl içerisinde aracınızı satmak isterseniz ÖTV tutarını ödemeniz gerekir. Ancak yangın, heyelan, deprem gibi doğal afetler ve aracın kullanılamaz hale geldiği diğer durumlarda aracınız için hurda belgesi alarak yeni bir otomobil için ÖTV indiriminden yararlanabilirsiniz.
  • ÖTV ödemeden aldığınız aracı sadece ruhsatta ismi geçen kişiler kullanabilir. Bunun dışındaki durumlarda çeşitli cezalarla karşılaşabiliyorsunuz. Öyle ki bazı durumlarda Maliye Bakanlığı sizden araçla ilgili muaf olduğunuz tüm vergileri bile talep edebilir.

engelli-arabalarini-kimler-kullanabiliyor

Engelliler Ne Tip Araçlar Almalı?

Aracı kendiniz kullanacaksanız otomatik vitese sahip seçenekleri değerlendirmeniz daha yararlı olacaktır. Eğer her iki bacağınızda da engel bulunuyorsa bagaj kısmına araç içerisinden geçiş olan hatchback araçlar daha kolay kullanılıyor. Tek başına yapacağınız seyahatler öncesi sürücü koltuğu dışındaki koltukları katladıktan sonra tekerlekli sandalyenize rahatlıkla erişebiliyorsunuz.

Fiziksel Engelliler İçin Hangi Tertibatlar Gerekiyor?

fiziksel-engelliler-icin-hangi-ekipmanlar-gerekiyor


Aracınızı kendiniz kullanıyorsanız özel tertibatı test etmeli ve kafanıza takılan soruları teknik servise hemen iletmelisiniz. İşinde uzman kurumları tercih etmek faydalı olur. Engel durumunuza göre dikkat etmeniz gereken noktalar şunlardır:

  • Sol kol engeli durumunda, direksiyonun solunda bulunan bütün tuşlar ve kolların sol tarafa alınmış olması gerekiyor.
  • Sağ kol engeli durumunda, direksiyonun sağında bulunan bütün tuşlar ve kollar ile direksiyon vitesinin solda olması gerekiyor.
  • Sağ bacak engeli varsa gaz el pedalının direksiyona eklenmiş olması gerekiyor.
  • Sol bacak engeli varsa fren el pedalının direksiyona eklenmiş olması gerekiyor.
  • Her iki bacakta engel varsa gaz ve fren el pedallarının direksiyona eklenmesi gerekiyor.

MTV İndirimi Nedir?

ÖTV indiriminden yararlanabilen engelliler aynı zamanda Motorlu Taşıtlar Vergisi’nden de muaf oluyorlar. Bunun için Gelir İdaresi Başkanlığı’nın yayınladığı Ek-6 ya da uzun hali ile Malul ve Engelliler Adına Kayıt ve Tescilli Taşıtlarda Motorlu Taşıtlar Vergisi İstisnası Bildirim Formu’nu doldurup bağlı bulunduğunuz vergi dairesine teslim etmeniz gerekiyor. Böylece aracınız için MTV ödemenize gerek kalmaz.

İkinci El Engelli Aracı Nasıl Alınır?

ÖTV, ikinci el araçlarda geçerli olmadığı için herhangi bir indirimden yararlanamıyorsunuz. Ancak aracını engelli aracı olarak kaydedenler MTV ödemiyor. Sıfır araçlar, ÖTV ödemeseniz dahi yüksek düzeyde fiyatlara sahip. Bu nedenle kendinize uygun bir engelli aracını ikinci el alabilir ya da ikinci el bir aracı alarak düzenlemelerle kendinize uygun hale getirebilirsiniz. Engelli aracına çevirebileceğiniz en uygun ikinci el araçlar, açık artırma ile ikinciyeni.com’da.