Araba Kullanırken Bilmeniz Gereken Teknikler

Araba Kullanırken Bilmeniz Gereken Teknikler

 Birçokları için ehliyet almak araba kullanmak için yeterli görülüyor ama her yıl artan sürücü ve otomobil sayısına bir de trafik eklenince işler içinden çıkılmaz bir hale gelebiliyor. Özellikle İstanbul gibi metropollerde iki farklı sürücü tipi bulunuyor. Bunlar; hızlıca bir yerlere gitmek isteyen ve güvenli bir şekilde yolculuğunu gerçekleştirmek isteyenler olarak ayrılabilir. Trafik ile ilgili yapılan araştırmalara göre ne kadar hız yaparsanız ya da ne kadar hızlı hareket etmeye çalışırsanız çalışın 40 kilometre de kazanabileceğiniz maksimum süre 20 dakikadan daha azdır. O halde bu sürücü tipinin tek yaptığı yayaların, diğer sürücülerin ve belki de en önemlisi kendilerinin canını hiçe saymaktan başka bir işe yaramıyor. Güvenli sürüş tekniklerini kullanan sürücülerle beraber araba kullanırken dikkat edilmesi gerekenler ve araba kullanmanın püf noktaları ile ilgili bilgileri merak ediyorsanız, yazının devamını okuyabilirsiniz.

Önce Güvenlik: İyi Araba Kullanma Teknikleri

 

Ehliyet sınavına çalışırken bol sürüş pratiği yaptıran kurslar bulunuyor ama sürücü kursları insanları sadece ehliyet sınavına hazırlıyorlar ve bu gerçekte karşılaşacağınız trafikten oldukça farklıdır. Sürücü sınavı genellikle araba kullanma ve manevra yapma becerisini ölçtüğü için bu konular hakkında kurslar oldukça yararlı oluyor. Araba kullanmayı öğrenme görevinizi başarıyla tamamlayıp ehliyetinizi aldıysanız trafikte neler yapmanız gerektiğinden bahsedebiliriz.

Trafiğe çıkan herkesin ilk olarak dikkat etmesi gerekenlerin başında güvenlik tedbirleri geliyor. Ne demişler… “Önce can güvenliği!”
Otomobilinizi çalıştırmandan önce sürücü kursunda da öğrendiğiniz gibi ilk yapmanız gereken oturuş pozisyonunu ayarlamaktır. Otomobilinizin içerisinde otururken direksiyona ya da pedallara rahatlıkla ulaşabilmeniz ve aynaları rahatlıkla görebilmeniz gerekiyor. Sürüşe başlamadan önce emniyet kemerini takmanız ve dikkatini dağıtabilecek telefon gibi eşyalardan kurtulmanız gerekiyor. Manuel vites bir araç kullanıyorsan ilk yapman gereken vitesin boşta olduğundan emin olmaktır. Bunu el frenini indirdikten sonra vitesi sağa ya da sola yavaşça hareket ettirerek anlayabilirsiniz. Vites değişiklikleri en çok yapılan hatalardandır o nedenle şimdiden söylememiz gerekiyor. Vitesi aracınız hızına göre ayarlamalısınız. Zaten biliyorsunuzdur ama her vites değişiminde sağ ayağınızı pedaldan çekip sol ayağınızla debriyaja basmalısınız.

Direksiyon Nasıl Tutulur?

 

direksiyon-nasil-tutulmali-arabada

“Direksiyonu kullanmakta ne var?” diye düşünüyor olabilirsiniz. Aracınıza zarar verebilecek birçok kazanın nedeni direksiyonu yanlış tutmanız nedeniyle gerçekleşir. Peki, direksiyonu nasıl tutmalısınız?
- İki elinizi kullanarak direksiyonu tutmanız size direksiyon hakimiyeti kazandırır ve trafikte oluşabilecek herhangi bir krizle başa çıkmanıza yardımcı olacaktır. Eğer aracınız manuel şanzımana sahipse tabi ki vites değiştirmeniz gerekiyor. Fakat vites kolunu uzun bir süre kavramanıza gerek yok.
- Aracınızın direksiyonunu bir saat kadranı gibi düşünmelisiniz. Sol elinizi saat 9 noktasında ve sağ elinizi saat 3 noktasında tutmalısınız. 9-3 tutuşu olarak bilinen bu teknik ile direksiyonu rahatlıkla hareket ettirebilir ve ani durumlarda panikleseniz dahi kontrolü kaybetmezsiniz.
- Direksiyonu saat 12 ve 6 yönlerinde tutmamaya özen göster. Herhangi bir sebepten dolayı aracının hava yastığı açılırsa, direksiyon kapağı hızlıca koluna çarpabilir. Ayrıca direksiyonu boğacak gibi sıkı ya da elinin altından kayacak kadar gevşek tutmamalısınız. Her insanın hisleri farklıdır bu nedenle tutma şiddetinizi kendinizin aşırılıklardan kaçarak belirlemeniz gerekiyor.

Etkili Vites Kullanımı

Çevrenizdeki çocukların bazı hareketleri yaparken zorlandıklarını fark etmişsinizdir. Mesela ilk kez çatal kullanan çocuk bir süre yiyecekleri tutturmayı başaramaz ama zaman geçtikçe alışır ve hafızası sayesinde kolayca yapabilir. Aynı şey vites içinde geçerlidir. Önceliği daha kolay olan otomatik vitese verelim.

Otomatik Vites Nasıl Kullanılır?

 

Otomatik vites araba kullanımı oldukça basittir. Öncelikle aracınızı çalıştırmadan önce ayağınızı frene basmalısınız. El frenini çekerek arabayı çalıştırdıktan sonra motor sesini duyacaksınız ve aracınızı ses geldikten sonra vitesi D konumuna getirmelisiniz. Bingo! Aracınız hareket etmeye başladı. Otomobil kullanmaya yeni başladıysan ve çok tecrübeli değilseniz otomatik vites daha iyi bir tercih olabilir. Özellikle şehir içi kullanım için otomatik vites araba tercih etmek trafikte size rahat bir nefes aldıracaktır.

Manuel Vites Nasıl Kullanılır?

manuel-vites-nasil-kullanilir-dogru

Manuel araba kullanmak, ilk kez araba kullanacaklar için biraz endişeli olabiliyor. Debriyaj, gaz ve fren pedalları arasında tereddüt edilmesine ve trafikte sürekli vites geçişlerine neden oluyor. Eğer otomobil kullanmaya yeni başladıysanız önceliğiniz otomatik vites olmalı. Bu sayede trafik tecrübesini endişeye mahal vermeden kazanabilirsiniz. Vites değişimi konusunda oldukça komplike bir mekanizma ile karşılaşacaksınız. Eğer aracınız manuel vites ise ilk seferde pes etmemeniz ve tekrar denemeniz gerekebilir. Araca oturduğunuz zaman öncelikle vitesin boşta olduğundan emin olun. Boş vitesten 1. vitese geçmek için debriyaja basmanız ve vitesi kendinize çekmeniz daha sonra da öne doğru itmeniz gerekiyor. Aracın el frenini indirip debriyajdan yavaşça ayağınızı çektikten sonra gaza basarak aracı hareket ettirirsiniz. Manuel viteste 2. vites ise yine debriyaja bastıktan sonra vitesi kendinize çekerek geçersiniz ancak 1. vitesten farklı olarak topuzu geriye doğru çekmeniz gerekiyor. Diğer viteslere geçiş için hiçbir zaman unutmamanız gereken şey ise vites üzerindeki sayılara göre topuzu hareket ettirmenizdir. Örneğin; 3. vites için aracı boşa alıp düz olarak ileri itmeniz ya da 6. vitese geçerken topuzu önce sağa sonra da öne doğru itmeniz gerekiyor.

Trafikte Yön Değiştirme Tekniği

 

Aracınızı yönlendirmek istediğiniz yere götürmek için direksiyonunu belirlediğiniz yöne doğru çevirebilirsiniz. 9 konumundan 3’e ya da 10 konumundan 2’ye doğru çevirerek aracınızın yön değiştirmesini sağlayabiliyorsunuz. Eğer aracınızın yönünü 90 dereceden daha fazla değiştirecekseniz, öncelikle dönüşünüzü tamamlamalı; hangi eliniz bel hizanda kaldıysa onu gevşetmeli ve o hizada tutmaya devam etmelisiniz. Diğer eliniz, bel hizanızda kalan elinizin tam karşısına gelene kadar bu hareketi devam ettirmelisiniz. Direksiyon normal hale geldiğinde serbest elinizi yerine getirmelisiniz.

Sollama Yaparken Dikkat Edilmesi Gerekenler

yolda-nelere-dikkat-etmeli-sollama

İnsanlar sollama yapmayı genellikle yasak zannediyor ancak kurallara aykırı olan hatalı sollamadır. Kurallara uyarak sollama yapmak için dikkat etmeniz gerekenler şu şekilde;
İlk olarak arkanızda bulunan araçların sizin aracınızı geçmeye başlamamış olması gerekiyor. Bu anlamanın kolay yolu ise yan aynaya bakmaktır. Aynayı hayali olarak ikiye bölmelisiniz ve arkanızdaki araç aynanın sağ kısmındaysa ve önünüzdeki araç sinyal vermediyse sollama yapabilirsiniz.

Araç sollama tekniği, tekniğin isminden de anlaşılacağı gibi geçilecek aracın solundaki şeritten gerçekleştirilir asla sağ taraftan önünüzdeki aracı geçmeye çalışmamalısınız.

Araç sollamaya başlamadan önce, sol lambanız ile sinyal vermeye başlamalısınız ki etrafınızda bulunan araçlar önceden sizin sollama yapacağınızdan haberdar olsun. Sollama yaparak geçeceğiniz aracı, dikiz aynanızda görene kadar geçiş şeridinde ilerlemeli ve sağ lamban ile sinyal vererek sağ şeride geçişini tamamlamalısınız.

Araç Kullanırken Takip Mesafesi Ne Kadar Olmalı?

Trafikte hareket halindeyken en az kendi sürüşünüz kadar diğer şoförlerin sürüş tekniğine de dikkat etmelisiniz. Trafik içerisinde araçların arasındaki mesafenin korunmuş bir vaziyette olması da bu konuda önemli bir noktadır. Aracınızın hızı ne kadar ise takip mesafesi en az hızınızın yarısı kadar olması gerekiyor. Unutmalısınız, “ne kadar hızlı gidiyorum” diye değil; “ne kadar zamanında hızımı azaltıp durabileceğim” diye düşünerek odaklanmanız gerekiyor. Örneğin, saatte 50 kilometre hızla ilerliyorsanız önünüzdeki araç ile takip mesafeniz 25 metre kadar olmalıdır.

Ani Duruşlarda Fren Pedalına Nasıl Basılır?

  • Artık zorunlu olarak araçlarda Kilitlenmeye Karşı Fren Sistemi (ABS) bulunuyor. Sistem sayesinde aranızın kızak denilen şekilde sürüş çizgisinden savrulmuyor. Ani frenlerde ise sistemin yardımı dışında yapmanız gerekenler bulunuyor. Bunlar;
  • Doğru zamanda ve uygun bir pozisyonda frenleme yapmak istiyorsanız manuel araçlar için fren ile debriyaja aynı anda basmanız gerekiyor. Bu şekilde frene bastığınız zaman motor devre dışı kalır ve aracı ileri götürme hızı yavaşlar. Otomatik vitesli araçlarda ise frene basmanız yeterli olacaktır.
  • Normal bir durumda ise aracının hızını fren sistemi ile düşürebilirsiniz. Aracınızın hızını yeterince düşürdüğünüzde de debriyaja basabilirsiniz. Yine otomatik vitesli aracınız varsa tek yapmanız gereken frene basmaktır.

Yokuşta Araba Kaldırmak

Yokuş üzerinde bulunan aracınızın kaldırılması düzlük yerlere göre daha fazla azim ve çaba gerektiriyor. Aracınızı çalıştırdıktan sonra el freni ile sabit bir hal almalısınız. Araç vitese takıldıktan sonra sol ayak ile debriyaj pedalına basmanız gerekiyor. Sağ ayağınız ile normalde yaptığınızdan biraz daha fazla gaz pedalına basmalı ve aynı zamanda sol ayağınızı debriyaj pedalından yavaşça kaldırmaya başlamalısınız. Bu esnada el frenini boşalttığınız an aracınız hareket edecektir.

Keskin Virajlar ve Manevra Yapmak

  • Virajlar birçok sürücünün endişe ettiği hatta panikle hata yaptığı alanlardır. Belki de otomobil kullanmanın en eğlenceli olduğu bu alanlarda yapmanız gereken iki önemli şey var. Birincisi pür dikkat yola odaklanmak ve virajın keyfini çıkarmak; ikincisi ise hızınızı ayarlamaktır. Dikkat etmeniz gerekenler ise şöyle;
  • Özellikle keskin virajlar söz konusu olduğunda, en temel konu “slow in-fast out” (yavaş gir, hızlı çık) tekniğidir. Bu teknik aracınızın viraja girmeden önce yavaşlamasını ve virajdan çıktığınızda da en ideal hata ek olarak hızda olmanızı sağlamaktadır.
  • Virajlı yollarda hız dışında dikkat edilmesi gereken diğer bir konu da yolun ne kadar geniş tutulacağıdır. Dönüş sırasında izlenilmesi gereken en doğru yol virajı dışarıdan dönmektir. Yani eğer viraj sağa doğru dönüyorsa aracınız yolun soluna yanaşmalı; sola doğru dönüyorsa da yolun sağına yanaşmalıdır.
  • Manevra konusunda ise sağa dönüşlerde dönüş işareti verildikten sonra; sağ şeride ya da işaretle dönüş izni verilen şeride girmelisiniz. Bu aşamadan sonra hız azaltmanız gerekiyor. Dönüş, dar bir kavis şeklinde gerçekleşmelidir ve bu sırada ilk geçiş hakkının yayalar ve bisiklet kullanıcılarında olduğu unutulmamalısınız. Sola dönüş için yapılacak manevra da aynı şeklinde gerçekleşir sadece hareketlerin tam tersini yapmanız gerekiyor.
  • Virajlarda nasıl dönülmesi gerektiği ile ilgili daha fazla bilgi almak için Usta Sürücünün Viraj Dönüş Teknikleri Nelerdir? yazımızı okuyabilirsiniz.

Sürücü Koltuğunda Doğru Oturma Şekli

surucu-koltugu-nasil-oturmali

  • Oturuş şeklinden yazının başında bahsetmiştik biraz daha detaylandırma ihtiyacı duyduk. İdeal oturuş pozisyonunuzu bulmak oldukça kolay ancak dikkat etmeniz gereken birkaç nokta var.
  • İlk olarak gaz pedalına uygun pozisyonda basabileceğiniz bir yer belirlemelisiniz.
  • Diz kapağınızın arkası ile koltuğun oturduğunuz bölgesi arasında 2 parmak mesafe kalmalıdır.
  • Kalça, boyun ile diz mesafesi aynı seviyeye gelecek şekilde sürücü koltuğunu yükseltmeniz gerekiyor. Bu sayede pencere açılarını net bir şekilde görebileceksiniz.- Sürücü koltuğunun başınıza gelen kısmının başınızı tam olarak ortalaması gerekiyor.- Sürücü koltuğunda oturduğunuz zaman tamamen arkaya yaslanabilmelisiniz. Böylece aracınızı daha rahat kullanabilir ve kaza anlarında savrulma seviyenizi düşük tutabilirsiniz.

Motor Devri Nasıl Ayarlanmalıdır?

  • İdeal motor devri marka ve modellere göre değişmektedir. Aracınızın ideal motor devri için internette küçük bir araştırma yapmanız gerekiyor. Devri doğru ayarlamazsanız aracınızdan istediğiniz performansı alamayabilirsiniz. Motor devrini ayarlamak için dikkat etmeniz gerekenler şu şekildedir;
  • Araç vitesini düşürerek ya da artırarak ayarlayacağınız motor devri ile daha fazla performans ve yakıt tasarrufu elde etmeyi başarabilirsiniz.
  • Birçok araç çeşidi olduğu gibi birçok da motor çeşidi vardır ve her motorun kendi işleyişine göre en verimli çalıştığı bir devir aralığı bulunmaktadır.
  • Devir aralığı bilgisine aracının kullanma kılavuzundan ya da servisinden öğrenebilirsin.
  • Buna ek olarak, aracında bulunan devir saati bölümünde yeşil ile belirtilen alan, motor devrinin en verimli olduğu devri gösterir. Kırmızı ise motor devrinin en zorlandığı devri temsil eder.

Yakıt Tüketimi Hesaplama ile Az Yakıtla Çok Yol Yapmak Mümkün

 

Yol bilgisayarına baktığınızda kötü bir sürpriz ile karşılaşmamak için yakıt tüketimine dikkat etmeniz gerekiyor. Gerekli yerlerde hızlanarak ya da agresif hareketlerden kaçınarak yakıt tasarrufu yapabilirsiniz. 

  • Gaz pedalı işleyişi itibari ile zaten aracınızın hızını artırmaya yarıyor, dolayısıyla hızlanmak için gaz pedalına sonuna kadar basmanıza gerek yok. Hafifçe gaz pedalına basarak da hızlanabilirsiniz.
  •  Yine aynı şekilde, aracınızı yokuş aşağıya indirirken yokuşun gaz pedalına basmadan eğimden yararlanabilirsiniz. Bu teknik ile enjeksiyonlu araçlar yakıt tüketmez. Fakat vitesi boşa atmamaya ve kontağı kapatmamaya dikkat etmelisiniz. Vitesi boşa atma işleminde motora yakıt girişi kesilmediğinden yakıt tüketimi devam etmektedir.
  • Hız sınırlarına uymak sizi sadece trafik kurallarına uyan duyarlı bir sürücü yapmakla kalmaz, aynı zamanda yakıt tüketimini azaltarak cebinizden fazladan para çıkmasını da engeller.
  • Yakıt tüketimini düşürmek için motor bakımını da ihmal etmemeniz gerekiyor. Düzenli bir şekilde yağlanmayan motorların sürtünme sayısı artar, güç düşer ve parçaların hızlı aşınması ile birlikte benzin ya da motorin tüketimi artar.
  •  Motoru rölantide ısıtmaktan kaçınmalısınız. Çünkü bu işlem yakıt tüketimini oldukça artırıyor.
  •  Uzun süre birinci viteste sürüşe devam edilmesi, yakıt tüketimini artırır çünkü bu vites aracı hareket ettirmek için dizayn edilmiştir.

Park Etme Teknikleri

Aracın trafiğe çıkması halinde ne kadar dikkat edilecek noktalar kadar trafikten çıktıktan sonra da dikkat edilmesi gereken noktalar vardır. Park etme esnasında dikkat edilmesi gereken de en önemli nokta aynalar ve sensörlerden yardım almaktır. Aracın aynalarını kullanarak, geri vites ile gerçekleştirdiğiniz geri geri park etme tekniğinden; iki araç arasında bulunan boşluğa nasıl park edeceğine dair detaylı bilgileri Park Etme Teknikleri yazımızda bulabilirsiniz.

Yağmurda ve Karda Araba Kullanma Teknikleri

  • Araçlar ile kaza yapmanıza neden olacak şartların bazıları lastik, fren balatası gibi aracınız ile ilgilidir ve bunların bakımı ya da kontrolü sizin elinizdedir. Ancak yağışlar gibi doğa olayları sizden bağımsız gelişir. Hava muhalefetine karşı sürüş sırasında önlem almanız ve sürüş tekniğinizi geliştirmeniz gerekiyor.
  •  Araç içinde hareket kabiliyetinizi sınırlandıracak kıyafetleri giymemeyi tercih ederek başarılı bir giriş yapabilirsiniz.
  • Görüş açılarının iyi olması için buğulu camları temizlemeniz gerekiyor.
  • Lastik seçimini mevsimine uygun olarak değiştirdiğinizden emin olmalısınız.
  •  Araç takip mesafenizi normal hava koşullarına kıyasla biraz daha artırmakta fayda var.
  • Kışın araba kullanma hakkında daha detaylı bilgi edinmek için Kışın Araba Kullanmanın Püf Noktaları yazımızı okuyabilirsiniz.

Gece Sürüşünde Araba Kullanma Teknikleri

 Gece sürüşlerinin karanlık bir hava durumunda gerçekleşmesi, daha fazla konsantre ve odaklanma gerektiriyor. Bu yüzden yol üzerinde gördüklerinizin dışında görebilme ihtimalin olan insan ya da hayvanlara da dikkat etmen gerekiyor. Gece sürüşünde en önemli noktalardan biri farlardır. Farlarınızın düzgün çalıştığından ve fazla ya da az ışık yaymadığından emin olmalısınız. Gece sürüşünde dikkat etmen gereken detaylara Gece Güvenli Araba Kullanma Teknikleri yazımızdan ulaşabilirsin.

İyi sürüşler!